The Noble Qur'an Encyclopedia

Lavdërimi i takon Allahut, i Cili ia shpalli robit të Vet (Muhamedit) Librin dhe nuk la në të asnjë shtrembërim,

(një libër) të drejtë, për të paralajmëruar (jobesimtarët) nga një dënim i ashpër prej Tij dhe për t'i përgëzuar besimtarët që bëjnë vepra të mira se do të kenë shpërblim të shkëlqyer,

ku do të qëndrojnë përgjithmonë,

si dhe për t'i paralajmëruar që thonë: "Allahu ka fëmijë."

Ata s'kanë kurrfarë dijenie për këtë, madje as baballarët e tyre. Sa fjalë e rëndë që del nga goja e tyre! Ata nuk thonë gjë tjetër përveç gënjeshtrave.

Mos vallë do ta shkatërrosh veten nga pikëllimi për ta, nëse ata nuk besojnë në këtë Fjalë (Kuran)?!

Ne bëmë gjithçka që gjendet në Tokë stoli për të, për t'i provuar se cili prej tyre është më vepërmbarë.

Ndërkohë Ne do të kthejmë në dhé të thatë gjithçka që gjendet në të.

A mos mendove se banorët e Shpellës dhe Rakimit ishin nga mrekullitë Tona më mahnitëse?

Kur të rinjtë u strehuan në shpellë e thanë: "Zoti ynë, na jep mëshirë nga ana Jote dhe na trego rrugën e drejtë në çështjen tonë!"

Ne ua mbyllëm veshët (duke i vënë në gjumë) në shpellë për shumë vjet.

Pastaj i zgjuam ata për të vënë në pah se cila nga të dyja palët do të ishte më e saktë në llogaritjen e kohës së qëndrimit të tyre.

Ne po ta tregojmë historinë e tyre me vërtetësi. Ata qenë disa djelmosha që besuan në Zotin e tyre, ndërsa Ne ua shtuam udhëzimin.

Ne i forcuam zemrat e tyre kur u ngritën e thanë: "Zoti ynë është Zoti i qiejve e i Tokës. Ne nuk do t'i lutemi kurrë asnjë zoti përveç Tij, sepse atëherë do të thoshim diçka shumë të padrejtë.

Ky populli ynë ka sajuar zota të tjerë pos Tij, ndërkohë që nuk mund të sjellin asnjë provë të qartë për ta! E kush është më i padrejtë se ai që trillon gënjeshtra kundrejt Allahut?!

Kur t'i lini ata dhe gjithçka që adhurojnë përveç Allahut, strehohuni në shpellë, që Zoti juaj t'ju mbërthejë me mëshirën e Tij dhe t'ju bëjë lehtësi në çështjen tuaj."

Ti mund ta shihje Diellin kur lindte duke anuar nga shpella e tyre në të djathtë dhe kur perëndonte, duke i kaluar ata në të majtë, ndërkohë që ata ndodheshin në brendësinë e saj. Kjo është një ndër shenjat e Allahut. Atë që e udhëzon Allahu, ai është i udhëzuari, kurse për atë që Ai e shpie në humbje, nuk do të mund të gjesh mbrojtës që ta udhëzojë.

Ti do të kujtoje se janë zgjuar, por ata ishin në gjumë. Ne i rrotullonim herë në krahun e djathtë e herë në të majtin, ndërsa qeni i tyre kishte shtrirë këmbët e përparme në hyrje (të shpellës). Po t'i kishe parë, do të ikje prej tyre i mbushur plot frikë.

Kështu, Ne i zgjuam ata që të mund të pyesin njëri-tjetrin. Njëri prej tyre tha: "Sa keni qëndruar?" Thanë: "Kemi qëndruar një ditë ose një pjesë të ditës." Atëherë thanë: "Zoti juaj e di më së miri se sa keni qëndruar. Dërgoni njërin nga ju në qytet me këto monedha argjendi, që të shohë se cili ushqim është më i pastër dhe që t'ju sjellë diçka prej tij. Por, le të tregohet i kujdesshëm dhe le të mos marrë vesh askush për ju.

Nëse dëgjojnë për ju, do t'ju vrasin me gurë ose do t'ju kthejnë në fenë e tyre e atëherë nuk do të mund të shpëtoni kurrë."

Dhe kështu, Ne bëmë që ata të zbuloheshin, në mënyrë që (njerëzit) ta dinë se premtimi i Allahut është i vërtetë dhe se nuk ka dyshim për Kiametin. Teksa grindeshin me njëri-tjetrin për çështjen e tyre, thanë: "Ndërtoni një ndërtesë mbi ta. Zoti i tyre di më së miri për ta." Por, ata që kishin më shumë pushtet, lidhur me çështjen e tyre thanë: "Ne do të ndërtojmë mbi ta një faltore."

Disa do të thonë: "Ata ishin tre, e i katërti ishte qeni i tyre." Të tjerët do të thonë: "Ishin pesë, e i gjashti ishte qeni i tyre", duke hamendësuar pa dije. Disa do të thonë: "Ishin shtatë, e i teti ishte qeni i tyre." Thuaj: "Zoti im e di më së miri numrin e tyre. Vetëm pakkush di për ta." Prandaj, mos diskuto lidhur me ta, përveçse në mënyrë të përgjithshme dhe mos kërko njohuri për ta nga asnjëri prej tyre.

Kurrsesi mos thuaj për ndonjë gjë: "Do ta bëj nesër"

pa shtuar: "në dashtë Allahu". E, kur të harrosh, përmende Zotin tënd dhe thuaj: "Shpresoj që Zoti im të më udhëzojë në diçka që është më e drejtë se kjo."

Ata qëndruan në shpellën e tyre treqind vjet, duke shtuar nëntë.

Thuaj: "Allahu e di më së miri sa kanë qëndruar. Ai i di fshehtësitë e qiejve e të Tokës. Sa mirë sheh dhe sa mirë dëgjon Ai! Ata nuk kanë mbrojtës përveç Tij dhe Ai nuk e ndan pushtetin e Vet me askënd."

Lexo atë që të është shpallur nga Libri i Zotit tënd! Askush nuk mund t'i ndryshojë fjalët e Tij dhe kurrë nuk do të gjesh ndonjë strehë askund, përveçse tek Ai.

Qëndro me ata që i luten Zotit të tyre mëngjes e mbrëmje duke synuar Fytyrën (kënaqësinë) e Tij dhe mos i hiq sytë nga ata duke kërkuar stolitë e jetës së kësaj bote. Mos iu bind atij që ia kemi bërë zemrën të shkujdesur ndaj përmendjes Sonë e që ndjek dëshirat e veta dhe i ka veprat të humbura.

Thuaj: "E vërteta është nga Zoti juaj. Kush të dojë, le të besojë, e, kush të dojë, le të mohojë." Ne kemi përgatitur për zullumqarët një Zjarr, muret e të cilit do t'i rrethojnë ata. Nëse kërkojnë ndihmë, do t'u jepet një ujë si vaji i vluar që do t'ua përvëlojë fytyrat. Sa pije e tmerrshme dhe sa vendstrehim i shëmtuar!

Sa për ata që besojnë dhe bëjnë vepra të mira, Ne nuk do t'ua humbim shpërblimin atyre që bëjnë punë të mbara.

Për ta do të jenë Xhenetet e Përjetësisë, nëpër të cilët rrjedhin lumenj. Ata do të stolisen aty me byzylykë ari dhe do të veshin rroba të gjelbra prej mëndafshi të hollë e të trashë, të mbështetur në kolltukë. Sa shpërblim i këndshëm dhe sa vendbanim i shkëlqyer!

Sillu atyre shembullin e dy njerëzve, njërit prej të cilëve i kishim dhënë dy kopshte rrushi që i kishim rrethuar me hurma dhe ndërmjet tyre kishim bërë drithë.

Secili kopsht jepte frutat e veta pa asnjë mangësi. Ne bëmë që midis tyre të rridhte një lumë.

Ai kishte fruta të bollshme dhe i tha shokut të tij, teksa po bisedonte me të: "Unë kam më shumë pasuri se ti dhe kam rreth më të fortë."

Ai hyri në kopshtin e vet duke i bërë padrejtësi vetvetes dhe tha: "Nuk mendoj se kjo do të marrë fund ndonjëherë,

as mendoj se do të ndodhë Kiameti. Por, edhe nëse do të kthehem te Zoti im, me siguri do të gjej diçka më të mirë se kjo."

Shoku i tij, ndërsa po bisedonte me të, i tha: "A po e mohon Atë që të krijoi prej dheut, pastaj prej një pikle e më pas të shndërroi në njeri (të plotë)?!

Ndërsa unë besoj se Ai është Allahu, Zoti im, e unë nuk i shoqëroj Zotit tim askënd (në adhurim).

Përse, kur hyre në kopshtin tënd, nuk the: "Çfarë do Allahu bëhet dhe s'ka fuqi pa ndihmën e Allahut"? Nëse më sheh mua si më të ulët në pasuri e në fëmijë,

unë pres që Zoti im të më japë diçka më të mirë se kopshti yt dhe mbi kopshtin tënd të dërgojë një dënim nga qielli e ta kthejë atë në tokë të lëmuar (pa bimë),

ose të shteret uji i tij e të mos mund ta gjesh më kurrë."

Kopshti i tij u shkatërrua, ndërsa ai filloi të rrotullonte shuplakat nga dëshpërimi për atë që kishte shpenzuar në të, sepse ishte bërë rrafsh me tokë, dhe thoshte: "Ah, sikur të mos i kisha shoqëruar Zotit tim askënd!"

Ai nuk pati kurrfarë rrethi që ta ndihmonte kundër Allahut e as që mundi ta ndihmonte vetveten.

Aty, ndihma vjen vetëm prej Allahut, të Vërtetit. Ai është më i miri në shpërblim dhe Ai jep përfundimin më të mirë.

Sillu atyre edhe shembullin e jetës së kësaj bote: ajo është si uji që e lëshojmë nga qielli, me të cilin përzihen bimët e tokës e më pas bëhet bar i thatë që e shpërndajnë erërat. Allahu është i Fuqishëm për çdo gjë.

Pasuria dhe djemtë janë stoli të jetës së kësaj bote, por veprat e mira, të cilat mbesin, janë më të mira te Zoti yt si shpërblim dhe më të mira se ajo që shpresojnë.

Ditën kur do t'i shkulim malet e do të shohësh tokën të zhveshur, Ne do t'i tubojmë të gjithë dhe nuk do të lëmë askënd mbrapa.

Ata do të sillen para Zotit tënd të rreshtuar: "Tashmë erdhët te Ne, ashtu si ju krijuam herën e parë, por ju pretendonit se Ne nuk do t'ju caktonim një takim (për ringjallje)."

Atëherë do të vihet Libri (i veprave) e do të shohësh fajtorët të frikësuar për atë që gjendet në të dhe do të thonë: "O mjerë ne! Ç'është ky libër që nuk paska lënë asgjë të vogël e as të madhe pa përfshirë!" Ata do të gjejnë të shënuar gjithçka që kanë bërë, e Zoti yt nuk i bën padrejtësi askujt.

Kur u thamë melekëve: "Bjerini në sexhde Ademit!" Të gjithë ranë në sexhde, përveç Iblisit, i cili ishte nga xhinët dhe nuk iu bind urdhrit të Zotit të vet. Vallë, a do ta merrni atë dhe pasardhësit e tij për mbrojtës në vend Timin, ndërkohë që ata janë armiqtë tuaj?! Sa këmbim i shëmtuar që është ky për të padrejtët!

Unë nuk i bëra ata dëshmitarë të krijimit të qiejve e të Tokës e as të krijimit të vetë atyre. Unë kurrë nuk do t'i merrja për ndihmës ata që i çojnë të tjerët në humbje.

(Kujto) Ditën kur Ai do të thotë: "Thirrni tashmë ata që i quanit ortakë të Mi." Ata do t'i thërrasin, por nuk do t'u përgjigjen. Ne kemi caktuar për ta një vendshkatërrim.

Atëherë, keqbërësit do të shohin Zjarrin e do të binden se do të bien në të dhe nuk do të gjejnë shpëtim prej tij.

Ne kemi shpjeguar në këtë Kuran çdo lloj shembulli për njerëzit, por njeriu kundërshton më shumë se çdokush tjetër.

Çfarë i pengoi njerëzit të besonin kur u erdhi udhëzimi e të kërkonin falje nga Zoti i tyre, përveç kërkesës së tyre që t'u vinte shembulli i (ndëshkimit të) popujve të mëparshëm ose t'u vinte dënimi para syve?!

Ne i çojmë të dërguarit vetëm si përgëzues dhe si paralajmërues. Por, ata që nuk besojnë, kundërshtojnë, që, përmes së pavërtetës, ta mposhtin të vërtetën, kurse ajetet dhe paralajmërimet e Mia i marrin për tallje.

E kush është më i padrejtë se ai të cilit, kur i përmenden ajetet e Zotit të vet, ua kthen shpinën dhe harron atë që kanë bërë duart e veta? Ne kemi vënë mbulesë në zemrat e tyre, që ata të mos e kuptojnë atë (Kuranin) dhe ua kemi shurdhuar veshët. Edhe nëse i thërrisni në udhëzim, ata kurrë nuk do të udhëzohen.

Por, Zoti yt është Falës i Madh e Mëshirues. Nëse do t'i dënonte (në këtë botë) për atë që bëjnë, do t'ua shpejtonte dënimin, por ata kanë një afat të caktuar, nga i cili nuk do të gjejnë strehim.

Ndërkaq, ato qytete i shkatërruam kur bënë padrejtësi (duke mos besuar) dhe caktuam një afat për shkatërrimin e tyre.

(Kujto) kur Musai i tha shërbëtorit të vet: "Unë nuk do të ndalem derisa të arrij në vendin ku takohen dy detet, edhe nëse më duhet të udhëtoj për kohë të gjatë."

Kur arritën në vendin ku bashkohen dy detet, harruan peshkun e tyre, i cili mori rrugën për në det, duke e shpuar atë.

Kur e kaluan atë vend, Musai i tha shërbëtorit të vet: "Na e sill drekën tonë, se jemi lodhur shumë nga ky udhëtim."

Ai tha: "A të kujtohet kur ndaluam për të pushuar pranë shkëmbit. Aty e harrova peshkun. Vetëm shejtani më bëri që të harroj të ta përmend se peshku mori rrugën për në det në mënyrë të çuditshme."

Musai tha: "Kjo është pikërisht ajo që po kërkonim." Kështu, ata u kthyen prapa, duke ndjekur gjurmët e veta.

Aty gjetën një nga robërit Tanë (Hidrin, alejhi selam), të cilit i kishim dhuruar mëshirë e i kishim mësuar dije nga ana Jonë.

Musai i tha atij: "A mund të të ndjek që të më mësosh nga urtësia që të është mësuar ty?"

Ai tha: "Ti kurrë nuk do të mund të bësh durim me mua!

E si mund të bësh durim për diçka që nuk ke njohuri?"

Musai tha: "Do të më gjesh durimtar, në dashtë Allahu, dhe nuk do të të kundërshtoj për asgjë."

Ai tha: "Nëse do të vish pas meje, atëherë mos më pyet për asgjë derisa unë vetë të ta sqaroj!"

Kështu, ata të dy u nisën derisa, kur hipën në një anije, ai bëri një çarje në të. Musai tha: "Mos e shqeve atë që të fundosen udhëtarët e saj?! Ke bërë vërtet një punë të rëndë!"

Ai tha: "A nuk të thashë se s'do të mund të bësh durim me mua?"

Ai (Musai) tha: "Mos më qorto për shkak të harresës sime dhe mos ma vështirëso punën!"

Pastaj ata të dy vazhduan rrugën derisa takuan një fëmijë, të cilin ai e mbyti. Musai tha: "Si vrave një njeri të pafajshëm që nuk ka vrarë askënd?! Ke bërë një punë tepër të shëmtuar!"

Ai tha: "A nuk të thashë se s'do të mund të bësh kurrë durim me mua?"

Ai (Musai) tha: "Nëse të pyes për ndonjë gjë pas kësaj, atëherë mos më lejo të të shoqëroj. Tashmë je i arsyetuar nga unë.

Pastaj ata të dy vazhduan derisa, kur arritën te banorët e një qyteti, u kërkuan banorëve diçka për të ngrënë, por ata nuk i pranuan si mysafirë. Pastaj në të ata gjetën një mur që donte të shembej dhe ai e drejtoi. Musai tha: "Po të doje, mund të merrje shpërblim për të."

Ai tha: "Kjo është ndarja mes meje e teje. Tash do të të tregoj shpjegimin e asaj për të cilën nuk pate durim."

Sa i përket anijes, ajo u përkiste disa të varfërve që punonin në det. Unë desha ta dëmtoj, sepse mbrapa tyre ndodhej një mbret që merrte çdo anije (të mirë) me forcë.

E, sa i përket fëmijës, prindërit e tij ishin besimtarë, ndërkohë që nuk donim që ai t'i mundonte me të këqija e mosbesim.

Prandaj deshëm që Zoti i tyre t'u japë atyre një më të dëlirë e më të mëshirshëm.

Sa i përket murit, ai ishte i dy djelmoshëve jetimë në qytet dhe nën të ndodhej një thesar që u përkiste atyre. Babai i tyre ishte njeri i mirë, prandaj Zoti yt deshi që ata të arrinin moshën e pjekurisë e ta nxirrnin thesarin e tyre, si mëshirë nga Zoti yt. Unë nuk e bëra këtë nga vetvetja. Ky është shpjegimi i asaj për të cilën nuk pate durim."

Ata të pyesin për Dhulkarnejnin. Thuaju: "Unë do t'ju rrëfej diçka për të."

Ne i dhamë atij pushtet në tokë dhe i dhamë rrugë e mjete për të arritur çdo gjë.

Kështu, ai mori një rrugë.

Kur arriti në vendin e perëndimit të Diellit, e gjeti atë duke perënduar te një burim me baltë të zezë dhe aty gjeti një popull. Ne i thamë: "O Dhulkarnejn, po deshe, ndëshkoji ata, e, po deshe, sillu mirë me ta."

Ai tha: "Sa i përket atij që bën padrejtësi, ne do ta ndëshkojmë atë, pastaj do të kthehet te Zoti i tij, i Cili do ta dënojë me një dënim të rëndë.

Ndërkaq, atij që beson dhe bën vepra të mira, do t'i takojë shpërblimi më i mirë (Xheneti) dhe do t'i themi fjalë të buta."

Pastaj, ai ndoqi një rrugë tjetër.

Kur arriti në vendin e lindjes së Diellit, e gjeti atë duke lindur mbi një popull, të cilit nuk i kishim bërë strehë për t'u mbrojtur prej tij.

Kështu ngjau dhe Ne kishim njohuri të plotë për të.

Pastaj, ai mori një rrugë tjetër.

Kur arriti mes dy maleve, aty gjeti një popull që mezi kuptonte ndonjë fjalë.

Ata thanë: "O Dhulkarnejn, me të vërtetë jexhuxhët e mexhuxhët po bëjnë shkatërrime në tokë. A mund të të paguajmë që mes nesh dhe tyre të ndërtosh një pendë?"

Ai tha: "Ajo që më ka dhënë Zoti im është më e mirë, por ju më ndihmoni me fuqi punëtore, që të bëj një pengesë mes jush dhe tyre.

Më sillni blloqe hekuri!" Kur mbushi hapësirën ndërmjet dy vargmaleve, tha: "Fryjini zjarrit!" Kur hekuri u skuq fort nga zjarri, tha: "Më sillni bakër të shkrirë, që ta derdh mbi të!"

Kështu, ata nuk mund ta kapërcenin e as ta shponin atë.

Ai tha: "Kjo është mëshirë nga Zoti im. Por, kur të vijë premtimi i Zotit tim, Ai do ta bëjë rrafsh atë. Premtimi i Zotit tim është i vërtetë."

Atë Ditë Ne do t'i lëmë ata të vërshojnë mbi njëri-tjetrin dhe do t'i fryhet Surit, e pastaj do t'i tubojmë që të gjithë.

Atë Ditë Ne do t'ua shfaqim Xhehenemin jobesimtarëve haptazi,

atyre, sytë e të cilëve ishin të verbër ndaj këshillave të Mia dhe nuk ishin në gjendje të dëgjonin (të vërtetën).

A mendojnë jobesimtarët se mund t'i marrin robërit e Mi për mbrojtës në vend Timin? Ne e kemi përgatitur Xhehenemin si vendbanim për jobesimtarët.

Thuaj: "A t'ju tregoj për më punëhumburit?

Janë ata që u ka humbur mundi që bënë në jetën e kësaj bote, ndërkohë që mendonin se po bëjnë mirë?"

Janë ata që mohojnë ajetet e Zotit të tyre dhe takimin me Të, prandaj atyre do t'u asgjësohen veprat dhe Ne nuk do t'u japim kurrfarë peshe në Ditën e Kiametit.

Ky pra, Xhehenemi, është shpërblimi i tyre, për shkak se mohonin dhe i merrnin për tallje ajetet e Mia dhe të dërguarit e Mi.

Vërtet, ata që besojnë dhe bëjnë vepra të mira, do të kenë Xhenetin Firdeus për vendbanim,

ku do të qëndrojnë përgjithmonë, pa dashur të bëjnë ndonjë ndërrim.

Thuaj: "Sikur deti të ishte ngjyrë për (të shkruar) fjalët e Zotit tim, pa dyshim se deti do të shterohej para se të mbaronin fjalët e Zotit tim, edhe sikur të sillnim edhe dete të tjera si plotësim."

Thuaj: "Unë jam vetëm një njeri si ju; më është shpallur se Zoti juaj është një Zot i Vetëm. Prandaj, kushdo që shpreson takimin me Zotin e vet, le të bëjë vepra të mira dhe të mos i shoqërojë askënd në adhurim Zotit të vet."