عربيEnglish

The Noble Qur'an Encyclopedia

Towards providing reliable exegeses and translations of the meanings of the Noble Qur'an in the world languages

The cave [Al-Kahf] - Filipino Translation (Maguindanaon) - Rowad Translation Center

Surah The cave [Al-Kahf] Ayah 110 Location Maccah Number 18

Su langun a pugi na kanu Allah a napatulun kanu ulipenin sa kanu Qur’an, endu dala nin baluya kanu dalemin i midsusungkanga (bigkug).

Dayun sa dayun (taman sa taman) silan sa surga a dala kalyu nilan.

Endu pakagilekanin su (manga taw) a midtalu sa namaruli su Allah sa wata (mana su Yahudi endu Nasrani).

Dala kanilan i sabut (kanu pedtalu nilan), endu (labi pan) su manga lukes nilan a masla gayd i pidtalu nilan a belyu sa ngali nilan, dala kanu entu a kadtalu ya tabiya na kalebutan.

Saben-sabenal sa lekami na binaluy nami kanu lupa i namangetu a mapya i palasin, ka endu nami gabatalu u entayn i mapya i galebekin.

Endu saben-sabenal sa lekami na binaluy nami i (nalabit antu a namangetu) sa manga lupet a nagangu sa di den mamangetu.

(Labit ka Muhammad) su kinaludep u manga nguda sa takub, endu pidtalu nilan: Kadenan nami enggay kami ebpun sa leka sa limu, endu pagkapiya ka sa lekami su galebek ami sa tutulu.

Endu sinapengan nami su manga tangila nilan sa pinatulug nami silan kanu dalem nu takub sa lagu- lagunan.

Mawli na pinagedam nami silan ka endu nami katawan kanu duwa a di bagayun u entayn i nakatanud sa kainawget nilan sa takub.

Sekami na panudtulen nami sa leka (Muhammad) su tudtulan kanilan a benal, saben-sabenal na silan a manganguda na nangimbenal kanu Kadenan nilan endu inumanan nami silan sa tutulu.

Endu binagel nami su pusung nilan sa kadtalu sa bantang kanu dapan nu datu nilan, sa ya nilan pidtalu: ya nami Kadenan na su Kadenan nu langit endu lupa, di kami semimba sa kadenan a salakaw sa lekanin, ka saben-sabenal a nakasagad i ka-kafir nami amayka salakaw sa Allah i simban nami.

Endu su waktu a kapedtangka nilan kanu manga taw endu su pedsimban nilan a salakaw sa Allah na pidtalu nu ped kanilan: ludep kanu sa takub ka pakawladen nu Kadenan nu sa lekanu su limu nin, endu adilen in sa lekanu kanu katamanan nu i madtagapeda nu a mapya.

Endu mailay nengka su senang a semebang sa di nin masumpit su takub sa tampal sa kawanan, amay menem ka semedep na lipusen nin menem i tampal sa biwang, na silan na lu silan sa ludep (a takub), entuba na kaped kanu manga tanda a kapegkagaga nu Allah, su entayn i tinutulu nu Allah na entuba i natutulu (sa mapya), su entayn i tinadingin menem na dala maparuli nin a tumabang a manutulu sa lekanin.

Saben-sabenal silan na amayka makilala kanu nilan na rajamen (pamalantayn) kanu nilan, atawa pambalinganen kanu nilan sa agama nilan na di kanu den makauntung sa taman sa taman.

(Su kaped a manga taw) na ya nilan lun kadtalu na telu kataw (su manga wata) ika-pat su asu, su ped na lima kataw silan ika-nem su asu nilan, entu na antapan nilan sa gayb, su ped na pitu kataw ika-walu su asu nilan, edtalu ka (Muhammad): su Allah i mataw sa bilangan nilan dala mataw kanilan, ya tabiya na paydu bu, da ka pebpalawa pantag sa taw na takub, ya tabiya a kabpalawa na amayka aden nakatulun a tindeg a mapayag, endu di ka bagidsa kanu manga Yahudi endu Nasrani su manga taw sa takub.

Ya tabiya (edtalu ka): kahanda nu Allah, endu tademi ka su Kadenan nengka amayka nalimpangan nengka, endu edtalu ka i kalu-kalu tutulun aku nu Kadenan ko (kanu taw nu takub).

Edtalu ka: su Allah i mataw sa kinawget nilan, ka lekanin a Allah su gayb kanu pitu lapis a langit endu lupa, sekanin i pakailay endu pakakineg, dala kanu taw nu langit endu lupa a salakaw sa Allah i tumabang, endu dala kaped nu Allah kanu hukuman nin apiya sakataw.

Endu batya ka (Muhammad) su ini-wahi sa leka a kitab (Qur’an) ebpun sa Kadenan nengka a di kasambiyan, endu dala maparuli nengka a salakaw sa Allah a ka-andigan na ginawa nengka.

Endu edtalu ka su bantang na ebpun sa Kadenan nu, su pegkyug (sa bantang) na mangimbenal, su di mangimbenal na eg-kafir den, ka inipagadil nami kanu manga kafir su naraka, sa langkap kanilan sa embala-bala, endu amayka mapadtabang silan na tabangan bun sa ig a mayaw, sa mana bun lana a pedsebu-sebu sa pakatutung kanu manga biyas, na ngin den i kawagin a ga-inum, endu ngin den i kawagin a gambekenan.

Saben-sabenal su manga taw menem a manga mu'min a minggalebek sa manga mapya na di nami dadagen su balas nu entayn imapya i galebekin.

Enggi ka silan sa ibaratan a duwa kataw a mama (mu'min-kafir) binaluy nami kanu isa kanilan i pamulan a duwa a manga anggur, endu nakabalibet i kayu kulma, endu bilnaluy nami i manga pamulan kanu pageletan u duwa antu.

Endu aden pan manga unga a ped, na pidtalunin kanu manga tagapeda nin sa bagandaganin: saki ba i madakel i tamukin, endu saki bun i mapulu i manga tagapeda nin sa leka.

Endu linemudep kanu pamulanin, endu sekanin na pidsalimbut in i ginawa nin, pidtalu nin: di ku ma-antap i madala i nya a manga tamuk.

Endu di ku ga-antap i makawma i mawli, endu amayka makalu aku kanu Kadenan ku (sa gay a mawli) na makaparuli aku sa muna pan i kapiya nin a kauliyan ku.

Pidtalu nu tagapeda nin sa pedsawal nin su bityala: pigkafiran engka su minaluy sa leka ebpun sa lupa (apu tanu a Adam) mawli na mani' (pinadsimbul a ig na mama-babay) mawli na pinabpalas ka nin sa mama.

Entuba ka kinaludep nengka kanu pamulan nengka na ya nengka pidtalu na: kahanda nu Allah sa dala bagel ya tabiya na sabap kanu Allah, sa apya nya nengka kapegkailay sa laki i da ku maka-atu sa leka sa tamuk endu manga wata.

Na basi enggan aku nu Kadenan ku sa muna pan i kapiya nin ebpun sa pamulan nengka, atawa tabiya bu ka mawma na apuy (kilat) ebpun sa langit na mabaluy i lupa anan sa dala metu lun (namba i kadtalu nu manga mu'min)

Atawa ka tabiya pasenepen nu Allah su ig in, na di nengka magaga u endaw nengka pangilayn.

Endu nabalibet den ba na nakabinasa lun, na ya nin naggula na nakadsendit sa dala kataganin (a sendit) sabap sa madakel i nambaranggya nin na nalundus langun u pamulan sa dala nakwa nin, endu nadtalu nin: ya ku tumu i da ku den mun makasakutu kanu kadenan ku (dala katagan a langun a galebekan endu tamuk ka mabinasa sabap sa sakutu)

Endu dala den sa lekanin i lumpukan na kadakelin a tumabang sa lekanin a salakaw sa Allah, endu di makadtabang sa lekanin i ginawa nin.

Su gay a mawli na lekanin a Allah i kyug kanu bantang, na entuba i mapya a balas, endu mapya a gadtamanan.

Su tamuk endu su manga wata na parahayasan bu sa dunya, ya mapya gayd na matidtu a galebek (kapalityala sa Allah) ka entuba i mapya kanu Kadenan nengka endu mapya a banganganayn.

Endu makadatang silan kanu Kadenan nengka sa mid-sap, (tig nu Allah): saben-sabenal a nakawma kanu sa mana bun su paganay a kinabaluy nami sa lekanu a migkadaw kanu sa sakataw-sakataw, ugayd na yanu egkatagu sa ginawa nu na di nami baluyn sa lekanu i pasad a kambwat nu sa kubur.

Endu makabetad su kitab (uman isa) na mailay nengka su manga baradusa a tanan kangagilekan sa katamanan nilan, endu ya nilan madtalu: nabinasa tanu ka ngin den i mayaba a kitab, ka dala initagakin a manawt a kadusan endu dala masla ya tabiya na binilang bun, endu naparuli nilan sa mapayag su pinggalebek nilan, endu di edtalimbul su Kadenan nengka apiya sakataw.

Endu (labit ka Muhammad) i kinadtalu nami kanu malaikat: sugyudi nu si Adam, na sinumugyud silan (malaikat) ya tabiya na si iblis antu ba i lukes u jin a linemyu sa inugut sa Kadenan in, na ngintu ka pembaluyn nu endu su muli-a-taw nin a paginugutan nu a salakaw sa laki (Allah) inunta na silan na satru kanu nilan? Ngin den i kawagin su manga kafir a midsambi.

Dala ku pedsaksiyan nu silan sa kinabaluy kanu manga langit endu su lupa, endu su kinabaluy sa ginawa nilan, endu dala ku baluya su manga shaytan a pedtabang sa kinapangaden ku.

Endu su gay a edtalun u Allah: tawag nu su inipadtagapeda nu sa laki a kadenan nu sa kadtalu nu, na tinawag nilan na dala makasumpat sa kanilan, endu binaluy nami sa pageletan u manga barahala endu su sinumimba lun i bawgan a luba silan gaulug.

Endu mailay nu manga kafir su naraka na matagu den sa ginawa nilan i namba i kabetadan nilan, endu dala den matun ilan a bengawan a kalipus nilan.

Endu da nakasapal kanu manga kafir sa kapangimbenal kanu kinawma kanilan na tutulu (Qur’an) endu makapa-ampun silan kanu Allah ya tabiya na makawma kanilan su mana su nanggula nu nangawna kanilan, atawa makawma pan kanilan su siksa a pedsangula kanilan (mana su nanggula sa Bad'r).

Endu dala sa kapedsugu nami kanu manga sinugu ya tabiya na papegkalilini endu papegkagilek kanu manga kafir, endu ibpalawa nu manga kafir sa baatil i tindegin ka u ya nilan kyug na makena nilan sa baatil su haqq, endu binaluy nilan bu su manga ayatan ku endu su ibanginggilek kanilan a bagungaten nilan bu.

Endu dala muna i kadupangin sa taw a labiten sa lekanin su manga ayatan nu Allah na dala nin ipamamantag endu nalimpangan nin i nawna kadupanganin, (tig nu Allah): binaluy nami kanu manga atay nilan i manga dapeng sa di nilan kasabutan su Qur’an endu lu sa tangila nilan sa mawgat i kakineg ilan lun, amayka enggaten nengka silan lu sa tutulu na di a benal silan edtinidtwan.

Endu su kadenan nengka i bangampun a kigkuwan sa limu, u mana bu ka siksa nin sya sa dunya na pidtagadanin den (pamagayasan nin) silan sa siksa, ugayd na aden bun pasad kanilan sa dala maparuli nilan a kanggampanan a salakaw sa Allah.

Endu su entuba a manga dalpa a bininasa nami (timpu nu Aad, Thamud) guna silan pegkafir, endu binaluy nami sa kinabinasa kanilan i pasad (amayka endupang na mabinasa silan).

Endu (labit ka Muhammad) su kinadtalu nu Musa kanu panunugunin a (mama): di aku menda lumakaw taman a di ku mawma i gadtimwan nu duwa a lagat (lagat sa Rum endu Farish) atawa ka apiya lagunan i kalakaw ku.

Guna nilan masampay su natimwan u duwa a lagat na nalimpangan nilan su lutu nilan (seda a nalutu) na ya den linumanguy sa kanu lagat.

Guna nilan malipus duwa, tig nu Musa kanu panunugunin a wata a mama: isya nengka i lutuwan ta anan, ka saben-sabenal a nadsumbak ta sa kabpelalakaw ta anya i lugat.

Tig nu Musa: indanun ka namba i kalinyan ku na nalimpangan, na pimbalinganan nilan su naganatan nilan.

Na naparuli nilan i isa kanu manga ulipen ku (si Khaidar) a inenggan nami sa limu ebpun sa lekami, endu pinamandu nami ebpun sa lekami sa ilmu a kataw.

Ya pidtalu nu Musa (kani Khaidar): ngintu unutan ku seka sa apiya endaw ka mangay ka endu aku nengka mapamandu sa kanu natawan nengka a nakatidtu?

Tig nu Khaidar: seka (Musa) benal a di ka makagaga salta sa laki sa kadsabar.

Tig nu Musa: maparuli aku nengka insha Allah sa makadsabar aku, endu di ku seka sungkangen sa galebek.

Tig nu Khaidar: u bagunut ka salaki na da ka mangingidsa sa apya ngin a mailay nengka taman sa embityalan (edtalun ku) bun sa leka i bandingan lun.

Na ginumanat silan taman sa nakapageda silan sa awang (sa inibedtas silan), linesu nu Khaidar su awang, tig nu Musa: nginan ka linesu nengka ka endu pakageledi taw anan? Saben-sabenal masla i kawagan a galebek engka anan.

Na ginumanat menem silan taman sa nawma nilan i taw na dalpa, bangeni silan sa pegken na dala tinumalima sa kapakan kanilan, na aden nailay ni Khaidar a pakasandang a walay sa gaudtang na pinatidtu ni Khaidar, tig nu Musa: u namba ka napasukay ka sa namba a galebek (sa kinapatidtu sa walay)

Tig nu Khaidar: nya den ba su pasad a kabpitas ta, panudtulen ku muna sa leka su dala nengka kadsabari a galebek ku sa dinaway aku nengka.

Endu wata menem antu a binunu ku na duwa a lukesin na mu'min na bangandamen ku i matunda nin silan sa kandupang endu kagkafir amayka egkasla.

Na ya nami kyug na sambiyan u Kadenan nilan (i wata antu a mama) sa mapya (a makasambi) endu malimu sa duwa a lukesin.

Endu ibagidsa nu manga Yahudi sa leka (Muhammad) si Zulqarnain, edtalu ka: panudtulen ku bun sa lekanu i tudtulanun.

(Tig nu Allah): benal a pinandayan namin sa lekanin (Zulqarnain) su lupa, endu inenggan nami sekanin sa langun a lalan a kasampay nin sa kahanda nin.

Na tinuntulin su sabapan (a kasampay sa kahanda).

Taman sa nakawma sa tampal sa pedsedepan u senang, naparuli nin i pedsedepan (u senang), na ya nin kailay lun na aden lupa nin (a malumiket), endu naparuli nin i manga taw (ilham sa lekanin sa tig nu Allah): O Zulqarnain! Myug ka sumiksa atawa byagen silan ka endu nengka ma-ulipen silan.

Tig nu Zulqarnain: su eg-kafir na di ebplis i kasiksa nami lun, mawli na makambalingan kanu Kadenan nilan na siksan nin sa siksa a mapasang a naraka.

Endu su nangimbenal endu minggalebek sa galebek a mapya na lekanin i balas a surga, endu edtalun nami sa lekanin kanu suguwan nami i kalemuan sekanin.

Na tinuntulin menem su sabapan (sa kasampay sa kahanda).

Taman sa nakawma menem sekanin (Zulqarnain) sa tampal sa sebangan a manga taw a dala pakadalung kanilan kanu senang ka dala gabun dala pamulan a kasilungan.

Na tinuntulin menem su sabapan (sa kasampay sa kahanda).

Tig nu Zulqarnain: su inenggay nu Kadenan ku sa laki na ya pan mapya (kanu ipedsukay nu) ugayd na tabangi aku nu sa bagel ka ibetad ko sa pageletanu i makapelen kanilan.

Enggay aku nu sa manga tebped a putaw, taman sa guna makapagidsan sa kalambeg (napenu na putaw) sun pageletan nu duwa a palaw na tig ni (Zulqarnain): iyup nu (bagyupen), taman sa migkaliga su putaw na apuy, tig in menem: i sya nu su galang a tinunag, inudud lun.

(Si Ya'juj endu si Ma'juj) na dala nilan magaga sa makalyu silan endu di nilan kagaga i pamesuan nilan sabap sa kategasin.

Tig nu Zulqarnain: namba na limu ebpun sa Kadenan ku, na amayka makawma su pasad u Kadenan ku (kagubal sa dunya) na belupeten nin, endu benal su pasad u Kadenan ku.

Endu (namba a gay) na isupeg nami su naraka jahannam kanu langun u manga kafir.

Ya kataw nu manga kafir ka di ku i-siksa kanilan i binaluy nilan su ulipen ko a pedsimban nilan (mana su Eisa/su malaikat) a salakaw salaki, inidtatalama nami kanu manga kafir su naraka jahannam a katumpan nilan.

Edtalu ka (Muhammad): ngintu edtalun nami sa lekanu su nangalugi sa galebek?

Su manga taw a nabatal (nabinasa) i galebekin sya sa kabpaguyag sa dunya (pegkakalilini bu sa supak) na ya bun gatagu sa ginawa nilan na silan na manga mapya gayd i galebekin.

Silan ba su manga kafir, supak kanu manga ayatan nu Kadenan nilan, endu di bangimbenal sa ka-adap sa Allah na nagugul i manga galebek nilan, na dala patindegen nami sa gay a mawli kanilan a timbangan a mapya.

Entu ba i balas nu manga kafir na naraka jahannam sabap sa kinagkafir nilan, endu binaluy nilan su manga ayat ku endu su manga sinugu ku sa pinagungat nilan bu.

Saben-sabenal su manga mu'min menem a minggalebek silan sa manga mapya na kanilan menem su jannatul firdaws a katumpan nilan sa gay a mawli.

Sa dala den kanilan i kalyu, endu di silan myug maalat (mugaling) sa apiya endaw (ya tabiya na kahanada nu Allah).

Edtalu ka kanilan (Muhammad): apiya langun a lagat ka umbalen a dawat ka isulat su kadtalu nu Kadenan ku na maibped su lagat sa di pan maibped su kadtalu nu Allah, apiya tundugan pan samaytu ba i kadakelin (apiya mumbal sa lagat a satiman).